Η Μπέτυ Βαλάση, μία από τις σημαντικές μορφές του ελληνικού θεάτρου, του κινηματογράφου και της τηλεόρασης, έφυγε από τη ζωή σήμερα, Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026, σε ηλικία 89 ετών. Τα τελευταία χρόνια αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα υγείας και φιλοξενούνταν στο ίδρυμα «Σπίτι του Αγωνιστή».
Την είδηση γνωστοποίησε ο Σπύρος Μπιμπίλας, αποχαιρετώντας μια ηθοποιό που, όπως έγραψε, σημάδεψε τον πολιτισμό με τις ερμηνείες, τη δημοκρατική και συνδικαλιστική της δράση. «Πλήγμα για τον πολιτισμό μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η «Λωξάντρα» που αγαπήθηκε από ολόκληρη την Ελλάδα
Για το ευρύ κοινό, η Μπέτυ Βαλάση παρέμεινε άρρηκτα συνδεδεμένη με τη «Λωξάντρα», την τηλεοπτική μεταφορά του μυθιστορήματος της Μαρίας Ιορδανίδου. Η σειρά προβλήθηκε από την ΕΡΤ την περίοδο 1980-1981, σε σενάριο Χρήστου Δοξαρά και σκηνοθεσία Γρηγόρη Γρηγορίου.
Σε 30 επεισόδια, η ζωή της Κωνσταντινουπολίτισσας ηρωίδας ζωντάνεψε μαζί με έναν ολόκληρο κόσμο από εικόνες, γεύσεις και έθιμα της Πόλης πριν από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η «Λωξάντρα» υπήρξε το τελευταίο ασπρόμαυρο σίριαλ της ΕΡΤ και γνώρισε μεγάλη επιτυχία, με την πληθωρική και βαθιά ανθρώπινη ερμηνεία της Μπέτυς Βαλάση να καθορίζει τη σχέση του κοινού με τον χαρακτήρα.
Η ίδια είχε μιλήσει αργότερα στο Αρχείο της ΕΡΤ για τον ρόλο που σημάδεψε την καριέρα της, για τη συνεργασία της με τον Γρηγόρη Γρηγορίου, αλλά και για τη γνωριμία της με τη Μαρία Ιορδανίδου.
Από την «Οδύσσεια» στο Εθνικό Θέατρο
Η Μπέτυ Βαλάση γεννήθηκε το 1937 στη Θεσσαλονίκη, σε οικογένεια προσφύγων από τη Μικρά Ασία. Σπούδασε θέατρο έχοντας δασκάλους τον Αιμίλιο Χουρμούζιο, την Κατίνα Παξινού, τον Άγγελο Τερζάκη και τον Σωκράτη Καραντινό.
Η πρώτη της θεατρική εμφάνιση πραγματοποιήθηκε το 1961 στην «Οδύσσεια» του Μανώλη Σκουλούδη, στο νεόκτιστο τότε θέατρο Καλουτά. Τη σκηνοθεσία υπέγραφε ο Μάνος Κατράκης, ο οποίος πρωταγωνιστούσε μαζί με τη Μαίρη Αρώνη, ενώ η Μπέτυ Βαλάση υποδυόταν την Παλλάδα Αθηνά.
Ακολούθησε μια μακρά διαδρομή στο θεατρικό σανίδι και συνεργασίες με σημαντικούς σκηνοθέτες και ηθοποιούς. Στο Εθνικό Θέατρο εμφανίστηκε, μεταξύ άλλων, στην «Αυλή των Θαυμάτων», στον «Κατζούρμπο» και στο «Ένας Όμηρος», ενώ η θεατρική της πορεία περιλάμβανε έργα διαφορετικών εποχών και ειδών.
Στον κινηματογράφο συμμετείχε σε περισσότερες από 14 ταινίες. Ανάμεσά τους βρίσκονται οι «Κυνηγοί» του Θόδωρου Αγγελόπουλου, το «1922» του Νίκου Κούνδουρου, η «Κραυγή Γυναικών», το «Μια Τόσο Μακρινή Απουσία», η «Γλυκιά Πατρίδα» και, αρκετά χρόνια αργότερα, το «Αγάπη στα 16».
Η κοινή πορεία με τον Τίτο Βανδή
Καθοριστική θέση στη ζωή της είχε ο Τίτος Βανδής. Οι δύο ηθοποιοί παντρεύτηκαν το 1984 και παρέμειναν μαζί έως τον θάνατό του, το 2003, μοιραζόμενοι όχι μόνο την αγάπη τους για το θέατρο αλλά και μια κοινή κοινωνική και πολιτική στάση.
Στενή υπήρξε και η φιλία της Μπέτυς Βαλάση με τη Μελίνα Μερκούρη. Η πρώτη τους συνάντηση είχε γίνει όταν η Βαλάση ήταν ακόμη μαθήτρια και παρακολούθησε από κοντά τα γυρίσματα της σκηνής του φινάλε της «Στέλλας» στην Καλλιδρομίου. Χρόνια αργότερα βρέθηκαν μαζί στη σκηνή και ανέπτυξαν μια βαθιά προσωπική σχέση.
Παράλληλα με την καλλιτεχνική της πορεία, η Μπέτυ Βαλάση συμμετείχε ενεργά στις δραστηριότητες του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών και στους αγώνες των εργαζομένων στον πολιτισμό. Υπήρξε υποψήφια βουλευτής με το ΚΚΕ και εκλεγμένη δημοτική σύμβουλος στον Δήμο Αθηναίων.
Το ΚΚΕ την αποχαιρέτησε ως «μια μεγάλη κυρία του ελληνικού θεάτρου, του κινηματογράφου και της τηλεόρασης», υπογραμμίζοντας το ήθος, την καλλιέργεια, τον δυναμισμό και την αγωνιστική της στάση.
Η κηδεία της Μπέτυς Βαλάση θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου, στις 11:30, στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών.
