Γράφει ο Παύλος Ζέρβας
Μια κορδέλα στα μαλλιά, ένα εφαρμοστό κορμάκι και ένα γυμναστήριο γεμάτο άνδρες που προσπαθούν να ακολουθήσουν τον ρυθμό της. Το «Physical» της Olivia Newton-John απέκτησε μια εικόνα τόσο αναγνωρίσιμη, ώστε δύσκολα ακούγεται χωρίς να εμφανιστεί μπροστά μας εκείνο το πολύχρωμο σκηνικό των αρχών των ’80s. Η χαμογελαστή τραγουδίστρια έδινε το σύνθημα και η pop έμοιαζε έτοιμη για προπόνηση!
Μόνο που, πίσω από την αθλητική περιβολή, οι στίχοι είχαν άλλες προτεραιότητες. Και η διαδρομή μέχρι να συναντηθούν εκείνο το τραγούδι, εκείνη η φωνή και εκείνο το βίντεο είχε αρκετές “στροφές”…
Ένα τραγούδι που οι δημιουργοί του φαντάζονταν με ανδρική φωνή
Οι Steve Kipner και Terry Shaddick δεν ξεκίνησαν να γράφουν το «Physical» έχοντας στο μυαλό τους την Olivia Newton-John. Είχαν γνωριστεί στο Λος Άντζελες και, αφού δούλεψαν πάνω σε ερωτικά τραγούδια, αποφάσισαν να ασχοληθούν με μια διαφορετική πλευρά της ίδιας ιστορίας.
Όπως εξήγησε ο Kipner σε συνέντευξή του στο Rediscover the ’80s, το 2021: «Αποφασίσαμε να γράψουμε για τη σωματική πλευρά του έρωτα, όχι τη ρομαντική».
Το κομμάτι ολοκληρώθηκε ουσιαστικά μέσα σε δύο ημέρες. Ο Kipner τραγούδησε το demo και οι δύο δημιουργοί φαντάζονταν έναν ερμηνευτή όπως ο Rod Stewart. Αυτό, πάντως, δεν σημαίνει ότι το τραγούδι γράφτηκε κατά παραγγελία για εκείνον.
Το demo έφτασε στον Roger Davies και το άκουσε ο Lee Kramer, ο τότε μάνατζερ της Olivia. Εκείνος διέκρινε μια ευκαιρία για την τραγουδίστρια και της το πρότεινε.
Στην ιστορία εμφανίζεται και η Tina Turner. Η ίδια η Olivia θυμόταν ότι το τραγούδι είχε προταθεί στην Tina Turner, η οποία όμως θεώρησε πως ταίριαζε περισσότερο στην Olivia. Μιλώντας στη Sydney Morning Herald το 2021, το έθεσε απλά:
Πάντα ευχαριστούσα την Tina γι’ αυτή την απόφαση της να μην το ηχογραφήσει…
Η επιθυμία περνάει στο στούντιο
Το νόημα του «Physical» βρισκόταν ήδη στην αρχική πρόθεση των δημιουργών του. Η γυναίκα του τραγουδιού έχει εξαντλήσει την υπομονή της με την κουβέντα και τα προκαταρκτικά ενός ραντεβού. Θέλει η έλξη να γίνει σωματική επαφή. Οι αναφορές σε εστιατόριο και κινηματογράφο καταλήγουν σε μια πρόσκληση που αφήνει ελάχιστα περιθώρια παρερμηνείας.
Το “let’s get physical” σημαίνει εξαρχής «ας περάσουμε στο σεξ», όχι «πάμε να γυμναστούμε».
Την παραγωγή ανέλαβε ο John Farrar, ο σταθερός συνεργάτης της Newton-John. Ο χορευτικός παλμός, τα συνθεσάιζερ και οι κιθάρες έδωσαν στο τραγούδι τη γυαλισμένη επιφάνεια της pop των αρχών της δεκαετίας, ενώ το κιθαριστικό σόλο έπαιξε ο Steve Lukather των Toto.
Η Olivia εξηγούσε ήδη τον Δεκέμβριο του 1981 ότι με τον Farrar είχαν συζητήσει έναν πιο ζωηρό και κάπως πιο rock ήχο για το άλμπουμ. Η αλλαγή αποτελούσε συνειδητή μουσική επιλογή.
Ο πανικός ήρθε μετά την ηχογράφηση
Η Olivia αγάπησε το τραγούδι, το ηχογράφησε και στη συνέχεια άρχισε να ανησυχεί για το πόσο προκλητικοί ήταν οι στίχοι του και πόσο μακριά είχε προχωρήσει η ίδια ερμηνεύοντάς το. Η εικόνα της εξακολουθούσε να συνδέεται με μια γλυκιά, προσιτή παρουσία. Το «Physical» την έβαζε να εκφράζει μια ερωτική επιθυμία πολύ πιο απερίφραστα. Όταν συνειδητοποίησε πώς μπορούσαν να ακουστούν οι υπαινιγμοί, άρχισε να προβληματίζεται και ήθελε να κάνει πίσω.
Στο επίσημο σημείωμα για την επετειακή έκδοση του άλμπουμ, το 2021, θυμόταν:
Ήμουν τόσο αγχωμένη ότι είχα παρατραβήξει την τόλμη του τραγουδιού, που είπα στον μάνατζέρ μου να το αποσύρει από το άλμπουμ
Ο Roger Davies τής απάντησε ότι ήταν αργά: το τραγούδι είχε ήδη σταλεί στα ραδιόφωνα και ανέβαινε στα charts. Το single κυκλοφόρησε τον Σεπτέμβριο του 1981 και η επιτυχία του είχε αρχίσει να παίρνει τον δρόμο της.
Ένα γυμναστήριο έδωσε άλλη εικόνα στις λέξεις
Ο Βρετανός σκηνοθέτης Brian Grant κλήθηκε να δημιουργήσει βίντεο για όλα τα τραγούδια του άλμπουμ. Με τον Marcelo Anciano μοιράστηκαν τα τραγούδια και δούλεψαν ιδέες. Το «Physical» έτυχε στον Grant.
Εκείνος κατάλαβε ότι μια κυριολεκτική μεταφορά των στίχων στην οθόνη δεν θα ικανοποιούσε την Olivia. Δεν θα συμβάδιζε με το ύφος και τον χαρακτήρα της. Έπιασε λοιπόν τη λέξη «physical» από την πλευρά της άσκησης και έστησε μια κωμωδία σε γυμναστήριο.
Η τραγουδίστρια προσπαθεί να γυμνάσει μια ομάδα ανδρών που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν. Όταν απομακρύνεται για λίγο, εκείνοι μεταμορφώνονται σε γυμνασμένους νεαρούς. Η πρόσκληση του ρεφρέν αποκτά μια δεύτερη, εύχρηστη εικόνα: σώματα σε κίνηση, ιδρώτας, όργανα γυμναστικής.
Τα στελέχη της δισκογραφικής αντιμετώπισαν την ιδέα με αμηχανία, θυμόταν ο Grant. Η Olivia όμως γέλασε και την υποστήριξε, ανακουφισμένη ότι η εικόνα του κλιπ θα μετρίαζε τα σεξουαλικά υπονοούμενα των στίχων.
Η τελευταία ανατροπή ανήκε στους άνδρες
Το κλιπ κρατούσε ακόμη ένα αστείο για το τέλος. Οι γυμνασμένοι άνδρες δείχνουν ενδιαφέρον ο ένας για τον άλλον και αποχωρούν σε ζευγάρια, αφήνοντας την Olivia με διαφορετική συντροφιά από εκείνη που περίμενε!
Ο Grant είχε σχεδιάσει αυτή την κατάληξη ως δεύτερη ανατροπή των προσδοκιών του θεατή. Το βίντεο αποκτούσε έτσι και μια ορατή αναφορά στην ομοφυλοφιλική επιθυμία, μέσα σε μια μεγάλη pop επιτυχία του 1981.
Όταν η Newton-John ρωτήθηκε γι’ αυτό σε συνέντευξή της, εξήγησε ότι τότε είχε αντιμετωπίσει τη σκηνή κυρίως ως κωμική. «Δεν το είχα σκεφτεί ως πρωτοποριακό. Μου φαινόταν πολύ φυσικό εκείνη την εποχή», θυμόταν, αποδίδοντας στον Grant την αναγνώριση για την ιδέα. Τη χορογραφία είχε αναλάβει ο Kenny Ortega.
Πίσω από το χαμόγελο και την υπερβολή του γυμναστηρίου, το «Physical» είχε χωρέσει στην οθόνη περισσότερα από όσα υποσχόταν η αθλητική του εμφάνιση.
Οι αντιδράσεις και οι φήμες
Οι στίχοι προκάλεσαν αντιδράσεις και ορισμένοι ραδιοσταθμοί στη Γιούτα αρνήθηκαν να μεταδώσουν το τραγούδι. Η ίδια η Olivia, πάντως, αμφισβήτησε ότι το ζήτημα των στίχων είχε πάρει τόσο μεγάλη έκταση. Πίστευε πως επρόκειτο μόνο για έναν σταθμό και ότι ο θόρυβος είχε δημιουργήσει επιπλέον δημοσιότητα. Το τραγούδι, εξηγούσε, είχε γίνει με παιχνιδιάρικη διάθεση.
Διέψευδε και τα δημοσιεύματα ότι το BBC είχε απαγορεύσει το βιντεοκλίπ. Η λεπτομέρεια έχει σημασία: υπήρξαν αντιδράσεις, αλλά οι ιστορίες περί απαγορεύσεων δεν ήταν όλες ακριβείς.
Δέκα εβδομάδες στην κορυφή και ένα Grammy για ολόκληρο το εγχείρημα!
Στις 21 Νοεμβρίου 1981, το «Physical» ανέβηκε στο Νο1 του Billboard Hot 100. Παρέμεινε εκεί για δέκα συνεχόμενες εβδομάδες, περνώντας στην επόμενη χρονιά και καταγράφοντας τη μεγαλύτερη παραμονή στην κορυφή για τραγούδι της δεκαετίας του ’80.
Ήταν το πέμπτο και τελευταίο αμερικανικό Νο1 της Newton-John, αλλά και η μεγαλύτερη προσωπική της επιτυχία. Το Billboard το κατέταξε αργότερα στην πρώτη θέση των μεγαλύτερων Hot 100 επιτυχιών της δεκαετίας. Στη Βρετανία έφτασε στο Νο7.
Η οπτική πλευρά της κυκλοφορίας είχε επίσης τη δική της αναγνώριση. Το 1983, η συλλογή «Olivia Physical» κέρδισε το Grammy Video of the Year. Το βραβείο αφορούσε το συνολικό video album, στο οποίο περιλαμβανόταν το διάσημο κλιπ.
Σαράντα χρόνια μετά, η Olivia έλεγε στο Entertainment Tonight ότι ένιωθε τυχερή που ο κόσμος εξακολουθούσε να αγαπά το τραγούδι. Το άγχος της πρώτης στιγμής είχε δώσει τη θέση του στη χαρά για την αντοχή του.
Οι κορδέλες, τα κολάν και οι ασκήσεις έμειναν δεμένα με το «Physical». Μαζί τους έμεινε και η πιο διασκεδαστική αντίφαση της ιστορίας του: ένα τραγούδι για τη σωματική επιθυμία απέκτησε την τέλεια αθλητική περιβολή, χωρίς να χρειαστεί να αλλάξει αυτά που έλεγε… Ένα απροκάλυπτα σεξουαλικό τραγούδι κατέληξε να θυμίζει …ύμνο γυμναστηρίου!
Οι στίχοι
| I’m saying all the things that I know you’ll like Making good conversation I gotta handle you just right You know what I mean I took you to an intimate restaurant Then to a suggestive movie There’s nothing left to talk about Unless it’s horizontally |
Λέω όλα εκείνα που ξέρω πως σου αρέσουν, κρατάω ενδιαφέρουσα την κουβέντα. Πρέπει να σε πλησιάσω με τον σωστό τρόπο, ξέρεις τι εννοώ. Σε πήγα σ’ ένα ρομαντικό εστιατόριο, μετά σε μια ταινία γεμάτη υπονοούμενα. Δεν μας έμεινε τίποτα άλλο να συζητήσουμε, εκτός κι αν το κάνουμε ξαπλωμένοι. |
| Let’s get physical, physical I wanna get physical Let’s get into physical Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk Let’s get physical, physical I wanna get physical Let’s get into physical Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk |
Ας έρθουμε σωματικά κοντά, σωματικά, θέλω να έρθουμε σωματικά κοντά. Ας περάσουμε στη σωματική επαφή. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά. Ας έρθουμε σωματικά κοντά, σωματικά, θέλω να έρθουμε σωματικά κοντά. Ας περάσουμε στη σωματική επαφή. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά. |
| I’ve been patient, I’ve been good Tried to keep my hands on the table It’s gettin’ hard, this holdin’ back You know what I mean I’m sure you’ll understand my point of view We know each other mentally You gotta know that you’re bringin’ out The animal in me |
Έκανα υπομονή, ήμουν φρόνιμη, προσπάθησα να κρατήσω τα χέρια μου πάνω στο τραπέζι. Γίνεται δύσκολο πια να συγκρατιέμαι, ξέρεις τι εννοώ. Είμαι σίγουρη πως καταλαβαίνεις πώς το βλέπω. Έχουμε ήδη γνωριστεί πνευματικά. Πρέπει να ξέρεις πως ξυπνάς το ζώο μέσα μου. |
| Let’s get physical, physical I wanna get physical Let’s get into physical Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk Let’s get physical, physical I wanna get physical Let’s get into physical Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk, ah |
Ας έρθουμε σωματικά κοντά, σωματικά, θέλω να έρθουμε σωματικά κοντά. Ας περάσουμε στη σωματική επαφή. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά. Ας έρθουμε σωματικά κοντά, σωματικά, θέλω να έρθουμε σωματικά κοντά. Ας περάσουμε στη σωματική επαφή. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, αχ. |
| Oh, let’s get physical, physical I wanna get physical Let’s get into physical Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk Let’s get animal, animal I wanna get animal Let’s get into animal Let me hear your body talk, your body talk Let me hear your body talk, ah-ah |
Ω, ας έρθουμε σωματικά κοντά, σωματικά, θέλω να έρθουμε σωματικά κοντά. Ας περάσουμε στη σωματική επαφή. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά. Ας γίνουμε άγριοι, άγριοι, θέλω ν’ αφεθώ στα ένστικτά μου. Ας αφεθούμε στα ένστικτά μας. Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, το σώμα σου να μιλά, άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά, αχ, αχ. |
| Let me hear your body talk (Your body talk) Let me hear your body talk |
Άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά (το σώμα σου να μιλά), άσε με ν’ ακούσω το σώμα σου να μιλά. |
—————————————–
Κάθε Τετάρτη στο MusicCorner.gr και μια νέα ιστορία πίσω από ένα φημισμένο τραγούδι… Stay tuned…
